İnme, kafa travması ya da beyin ameliyatı sonrasında yakınınızın konuşmasında, sizi anlamasında ya da kelime bulmasında değişiklik fark ettiyseniz, bu tablonun adı afazi olabilir. Afazi zekâ kaybı değildir: kişi bilir, düşünür, hisseder — güçlük, dilin kendisindedir. Aşağıdaki sorular, gözlemlerinizi yapılandırmanıza yardımcı olmak için hazırlandı.

Önemli bir uyarı: Konuşmada ANİDEN başlayan bozulma; yüzde kayma, kolda güçsüzlük gibi işaretlerle birlikteyse bu bir inme belirtisi olabilir — bu durumda bu sayfayı kapatın ve vakit kaybetmeden 112'yi arayın. Bu araç, acil dönemi geçmiş, hekim takibindeki tablolar için bir farkındalık aracıdır.

Bir uzmana danışmayı düşündüren işaretler

  • Söylemek istediği kelimeyi bulamama, "dilimin ucunda" hâlinin sıklaşması
  • Söyleneni — özellikle uzun ve hızlı cümleleri — anlamakta zorlanma
  • Cümlelerin kısalması, tek kelimelik yanıtlara inmesi
  • Bir kelime yerine başka bir kelimenin çıkması (örn. "çatal" yerine "kaşık")
  • Okuma ve yazmada eskiye göre belirgin zorlanma
  • Telefon, alışveriş, sohbet gibi günlük iletişimden çekilme

Sık sorulan sorular

Afazi zekâ kaybı mıdır?

Hayır. Afazi dili etkiler, zekâyı değil. Kişi düşünür, hatırlar, karar verir — güçlük, düşündüğünü dile dökmekte ya da duyduğu dili çözümlemektedir. Afazili bir yetişkinle çocukla konuşur gibi konuşmak bu yüzden hem yanlış hem kırıcıdır.

Afazi ne kadar sık görülür?

İnme geçiren yaklaşık her üç kişiden birinde afazi görülür. Konuşmayı etkileyen diğer tablolarla (örn. dizartri) birlikte bakıldığında, inme sonrası iletişim güçlüğü çok daha yaygındır.

Afazi düzelir mi? Terapi için geç kalınır mı?

İyileşme kişiden kişiye değişir; en hızlı ilerleme genellikle ilk aylarda görülür, ancak araştırmalar doğru yapılandırılmış terapiyle yıllar sonra bile anlamlı kazanım elde edilebildiğini göstermektedir. "Artık çok geç" çoğu zaman doğru değildir.

Bu araç tanı koyar mı?

Hayır. Bu yalnızca bir farkındalık ve gözlem aracıdır; tıbbi tanı yerine geçmez. Afazi tanısı hekim tarafından konur; dil değerlendirmesi ve rehabilitasyonu hekimle iş birliği içinde dil ve konuşma terapisti tarafından yürütülür.

Mersin'de yüz yüze değerlendirme mi düşünüyorsunuz? Mersin'de Dil ve Konuşma Terapisti